De Belgische ondernemingen schatten hun omzet momenteel nog 14 % lager in dan normaal, dat is ongeveer hetzelfde cijfer als bij de enqu\u00eate van eind augustus. Dit betekent dat het trage en onvolledige omzetherstel van de afgelopen maanden nu helemaal tot stilstand is gekomen. Net als in de vorige enqu\u00eate verwachten de ondernemingen ook bijna geen verdere verbetering in 2021. Dat blijkt uit de nieuwe enqu\u00eate van de ERMG bij de Belgische ondernemingen. Verder werden de aanvankelijk voor 2020 geplande investeringen negatief be\u00efnvloed en, wat nog verontrustender is, is dat de bevraagde ondernemingen ervan uitgaan dat hun investeringen ook in 2021 aanzienlijk zullen slinken.<\/p>\n
Diverse federaties van ondernemingen en zelfstandigen hebben de afgelopen week een nieuwe enqu\u00eate gehouden (BECI, NSZ, UNIZO, UWE en VOKA). Dit initiatief wordt geco\u00f6rdineerd door de NBB en het VBO. Deze enqu\u00eate volgt op een reeks van elf enqu\u00eategolven die sinds maart zijn uitgevoerd om na te gaan welke impact de coronacrisis en de beperkende maatregelen hebben op de economische activiteit en op de financi\u00eble gezondheid van de ondernemingen. De enqu\u00eate wordt voortaan maandelijks georganiseerd. In totaal hebben deze week 2 868 ondernemingen en zelfstandigen aan de enqu\u00eate deelgenomen. Het verloop van de besproken indicatoren moet omzichtig worden ge\u00efnterpreteerd. Er kan, gegeven de tijdsspanne tussen de enqu\u00eates, een \u2018survival bias\u2019 optreden, in het bijzonder in de zwaarst getroffen sectoren. In moeilijkheden verkerende ondernemingen kunnen ondertussen inmiddels failliet zijn gegaan en in deze enqu\u00eate dus niet meer gecapteerd worden. Daarnaast kunnen de aan het initiatief deelnemende federaties alsook de deelnemende ondernemingen van de ene enqu\u00eate tot de andere verschillen, wat een effect kan hebben op de samenstelling van de steekproef. Deze week, bijvoorbeeld, waren de kleinere ondernemingen en die in Walloni\u00eb en Brussel gevestigd zijn, minder sterk vertegenwoordigd in de steekproef dan bij de vorige enqu\u00eate.<\/p>\n
De omzet van de ondernemingen is niet verbeterd ten opzichte van de vorige enqu\u00eate in augustus<\/em><\/strong><\/p>\n Rekening houdend met de grootte van de ondernemingen en met de toegevoegde waarde van de sectoren, hebben de bevraagde ondernemingen deze week gerapporteerd dat hun omzet 14 % lager ligt dan normaal, wat ongeveer hetzelfde cijfer is als in de maand augustus. Het uitblijven van een verdere verbetering tijdens de afgelopen maand valt samen met de verslechtering van de gezondheidssituatie tijdens de voorbije weken, zoals blijkt uit de stijging van de besmettingsgraad en van de coronagerelateerde ziekenhuisopnames. De angst voor het virus en de beperkende maatregelen blijven het herstel van de omzet van heel wat Belgische ondernemingen afremmen. De zwakke vraag blijft veruit de voornaamste reden van dat omzetverlies en wordt door meer dan \u00e9\u00e9n op twee ondernemingen aangehaald. De impact op de omzet is overigens twee- tot driemaal sterker voor de zelfstandigen en voor de ondernemingen met minder dan tien werknemers dan voor de ondernemingen met meer dan 250 werknemers. In dat opzicht valt de situatie in het Brussels-Hoofdstedelijk Gewest bijzonder te noemen aangezien de kleinste entiteiten er een veel zwaardere negatieve impact rapporteren dan in de beide andere gewesten, wat ongetwijfeld te maken heeft met de bijkomende negatieve impact van het huidige intense gebruik van telewerk, waardoor de hoofdstad veel minder pendelaars ontvangt.<\/p>\n Voor de twee zwaarst getroffen sectoren, namelijk de sector kunst, amusement en recreatie en de horeca, blijft de situatie zorgwekkend en vergelijkbaar met die in augustus. Gemiddeld beschouwd rapporteren de bevraagde ondernemingen uit de sector kunst, amusement en recreatie een omzet die nog steeds 81 % lager ligt dan normaal, en dat voor de zesde maand op rij. Volgens de resultaten van de enqu\u00eate blijft de horeca de op \u00e9\u00e9n na zwaarst getroffen sector, met een omzet die gemiddeld 39 % lager ligt dan normaal. In beide bedrijfstakken is het omzetverlies volgens de bevraagde ondernemingen voornamelijk toe te schrijven aan de gezondheidsmaatregelen en de social distancing, aan het al dan niet gedeeltelijk activiteitsverbod en aan de zwakke vraag.<\/p>\n Volgens de deze week gehouden enqu\u00eate blijven de omzetvooruitzichten voor volgend jaar onveranderd ten opzichte van de vorige enqu\u00eate; de bevraagde ondernemingen gaan er nog steeds van uit dat hun omzet in 2021 10 % lager zal blijven dan normaal. De verwachte verdere verbetering van de omzet volgend jaar is dus heel beperkt en alle in deze studie beschouwde bedrijfstakken verwachten dat hun omzet volgend jaar lager zal blijven dan normaal. Net zoals voor de huidige omzetdaling, zijn de bevraagde ondernemingen uit de sector kunst, amusement en recreatie en de horeca het meest pessimistisch, met een omzet die in 2021 naar verwachting respectievelijk 53 % en 18 % lager zal liggen dan normaal. Hierbij dient evenwel te worden opgemerkt dat de enqu\u00eate werd afgenomen v\u00f3\u00f3r de beslissing van de Nationale Veiligheidsraad van vorige woensdag, waarbij de vooruitzichten voor de evenementensector wellicht iets verbeterd zijn.<\/p>\n E\u00e9n op vijf ondernemingen zal niet langer dan drie maanden aan haar financi\u00eble verplichtingen kunnen voldoen.<\/em><\/strong><\/p>\n De coronacrisis heeft de liquiditeit van tal van ondernemingen zwaar op de proef gesteld. Deze week maakt nog steeds een op de vier bevraagde ondernemingen melding van liquiditeitsproblemen. Dat cijfer is evenwel een verbetering te opzichte van de zeer penibele situatie begin april, toen nog bijna een op de twee bedrijven liquiditeitsproblemen rapporteerde. Deze verbetering van de liquiditeitsproblemen over de voorbije maanden kan worden verklaard door het gedeeltelijk omzetherstel en door de overheidsmaatregelen ter ondersteuning van de liquiditeit van de ondernemingen.<\/p>\n Bovendien werd er in de enqu\u00eate deze week een extra vraag gesteld in verband met de liquiditeitspositie van de onderneming : \u2018Hoelang kan uw onderneming aan haar huidige financi\u00eble verplichtingen (schuldaflossing, huurgelden, btw, belastingen, sociale zekerheid, …) voldoen zonder beroep te moeten doen op bijkomend eigen vermogen of bijkomende kredieten?\u2019. Op die vraag heeft 4 % van de bevraagde ondernemingen geantwoord \u2018minder dan een maand\u2019, 15 % \u2018tussen \u00e9\u00e9n en drie maanden\u2019 en 18 % \u2018tussen drie en zes maanden\u2019. Vooral de kleinere ondernemingen rapporteren de grootste moeilijkheden : 31 % van de zelfstandigen en 24 % van de ondernemingen die minder dan tien werknemers in dienst hebben, zullen, zonder extra financiering, hun financi\u00eble verplichtingen niet langer dan drie maanden kunnen nakomen. Die percentages bedragen respectievelijk slechts 2 en 10 % voor de ondernemingen met meer dan 1 000 werknemers en voor de ondernemingen die tussen 250 en 1 000 werknemers tellen. Sectorspecifiek zijn het de bevraagde ondernemingen uit de sector kunst, amusement en recreatie, uit de vastgoedsector en uit de horeca die een brozere liquiditeitspositie rapporteren.<\/p>\n Dat minder ondernemingen liquiditeitsproblemen melden, betekent echter niet noodzakelijk dat de situatie van de ondernemingen zich duurzaam herstelt. In dat verband wordt in de enqu\u00eate steeds gepeild naar de perceptie van het faillissementsrisico. Deze week heeft 4% van de respondenten aangegeven dat het faillissement van hun onderneming hetzij waarschijnlijk, hetzij zeer waarschijnlijk is. Dat is een duidelijke daling ten opzichte van de vorige enqu\u00eate, maar er dient rekening te worden gehouden met het verloop van de samenstelling van onze steekproef. Deze week bevat deze laatste minder zelfstandigen en minder in Walloni\u00eb of Brussel gevestigde ondernemingen (onder meer omdat de UCM dit keer niet deelnam). Bij deze beide categorie\u00ebn was de perceptie van het faillissementsrisico tot dusver veel groter en de resultaten moeten dan ook enigszins omzichtig worden ge\u00efnterpreteerd, temeer daar ook de \u2018survival bias\u2019 een invloed kan hebben. Bovendien verwachten 4% van de bevraagde ondernemingen dat ze binnen de zes maanden een faillissementsprocedure zullen ondergaan. De twee sectoren met het grootste faillissementsrisico zijn \u2013 volkomen logisch \u2013 de sectoren die ook de grootste omzetdaling rapporteren. Meer bepaald verwachten 16% en 14% van de bevraagde ondernemingen in respectievelijk de horeca en de sector kunst, amusement en recreatie een faillissementsprocedure over minder dan zes maanden.<\/p>\n Die resultaten houden evenwel wellicht geen rekening met de ondernemingen die sinds de coronacrisis al failliet zijn gegaan. De bevraagde ondernemingen in de horeca en in de sector kunst, amusement en recreatie oordelen dat 30% van de ondernemingen die actief zijn in hun eigen branche hetzij reeds failliet zijn gegaan, hetzij momenteel een faillissementsprocedure doorlopen als gevolg van de coronacrisis (tegen 8% in de totale steekproef). Dit wijst dus op het bestaan van een zekere survival bias, die ervoor kan zorgen dat de enqu\u00eateresultaten, in het bijzonder die van de zwaarst getroffen sectoren, positiever zijn dan in werkelijkheid.<\/p>\n Een zware impact op de investeringsvooruitzichten voor 2021<\/em><\/strong><\/p>\n De mate van bezorgdheid over de commerci\u00eble activiteit van de onderneming, gemeten op een schaal van 1 (weinig bezorgd) tot 10 (sterk bezorgd), is deze week licht verbeterd ten opzichte van eind augustus (van 6,7 tot 6,3). Dit neemt niet weg dat het niveau vrij hoog blijft en dicht in de buurt ligt van dat van begin juni. Net als bij de omzet, is de verbetering die sinds mei werd opgetekend voor de mate van bezorgdheid, de afgelopen twee maanden tot stilstand gekomen.<\/p>\n Het feit dat men niet weet hoe de situatie verder zal evolueren, is uiteraard een factor die de investeringsbeslissingen van de ondernemingen sterk be\u00efnvloedt, en de grote huidige onzekerheid \u2013 zowel politiek, economisch als gezondheidsmatig \u2013 zorgt ervoor dat private investeringen worden uitgesteld. Voor het lopende jaar ramen de bevraagde ondernemingen de vermindering van hun investeringen als gevolg van de coronacrisis op gemiddeld 21%.<\/p>\n Verontrustend is dat de investeringsvooruitzichten voor 2021 somber blijven, wat dus de opvatting versterkt dat het herstel tijd zal vergen. De bevraagde ondernemingen verwachten immers dat de ge\u00efnvesteerde bedragen 19% lager zullen liggen dan wanneer er geen coronacrisis was geweest. Die resultaten doen voor 2021 dus slechts een zeer gering herstel van de investeringen vermoeden.<\/p>\n De ondernemingen blijven pessimistisch over de werkgelegenheid<\/strong><\/em><\/p>\n De impact van de coronacrisis op de werkgelegenheid wordt ook deze week nog als aanzienlijk beschouwd. Zo ramen de bevraagde ondernemingen het banenverlies in de private sector op 84.000 tussen het begin van de crisis en het einde van het jaar (een daling met 3%). Hierbij moet wel worden opgemerkt dat het stelsel van tijdelijke werkloosheid voor bepaalde bedrijfstakken is verlengd tot eind dit jaar, wat betekent dat een deel van het door de crisis verwachte jobverlies kan zijn uitgesteld naar volgend jaar. Volgens de enqu\u00eateresultaten bevindt 6% van het werkgelegenheidsvolume in de private sector zich in tijdelijke werkloosheid en dit betreft overwegend de twee zwaarst getroffen sectoren, namelijk de horeca en de sector kunst, amusement en recreatie.<\/p>\n Wat de werkplek betreft, is het aandeel van de werknemers die deels telewerken, overigens fors gestegen, van 15% eind juni tot 26% nu. Het aandeel van de werknemers die uitsluitend telewerken, is daarentegen teruggelopen van 16% eind juni tot 9% nu. Het huidige intensieve beroep op telewerk zal bovendien ook een duurzame impact hebben op de toekomstige manier van werken, want net als in vorige enqu\u00eate zegt \u00e9\u00e9n op drie ondernemingen een ruimer beroep te zullen doen op telewerk ten opzichte van de situatie van v\u00f3\u00f3r de crisis.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" De Belgische ondernemingen schatten hun omzet momenteel nog 14 % lager in dan normaal, dat is ongeveer hetzelfde cijfer als bij de enqu\u00eate van eind augustus. Dit betekent dat het trage en onvolledige omzetherstel van de afgelopen maanden nu helemaal […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[3,4],"tags":[2342,2369,1751,714,1765,211],"yoast_head":"\n