Een nieuwe studie van de RVA analyseert voor het eerst de trajecten van werkgevers die gebruik maken van de economische tijdelijke werkloosheid. Het onderzoek baseert zich op gegevens van meer dan 67.000 werkgevers over de periode 2012–2019. “De economische werkloosheid blijkt in de meeste gevallen een doeltreffende en tijdelijke schokdemper”, zegt Michiel Segaert, hoofd van de RVA-studiedienst, “maar het stelsel wordt wel in erg verschillende contexten ingezet.”
Tijdelijke werkloosheid is vooral bekend als bescherming voor werknemers, maar over het effect op bedrijven bestond tot nu toe weinig onderzoek. Economische werkloosheid laat werkgevers toe om even gas terug te nemen zonder meteen over te gaan tot ontslagen of sluiting, als ze tijdelijk worden geconfronteerd met een gebrek aan werk. De soms gehoorde kritiek dat het stelsel jobs of bedrijven zou beschermen die eigenlijk niet meer te redden vallen, vindt in de data weinig steun.
Door gegevens van de RVA te koppelen aan informatie over faillissementen en herstructureringen, kon nu voor het eerst het verband tussen economische werkloosheid en bedrijfscontinuïteit concreet worden onderzocht. Een belangrijk resultaat van de studie is dat de meerderheid van de werkgevers tijdelijke werkloosheid slechts kort en beperkt inzet. “In de meeste gevallen gaat het om een beperkt aantal werknemers en een beperkt aantal dagen tijdelijke werkloosheid, waarna de activiteit opnieuw kan worden hervat,” zegt Michiel Segaert. “Maar het is natuurlijk geen wondermiddel: zeker kleine ondernemingen blijken kwetsbaarder bij plotse economische schokken. Dan volstaat tijdelijke werkloosheid niet altijd om een faillissement te voorkomen. Ook dan zien we echter geen sporen dat het stelsel onnodig ‘het lijden zou rekken’.”
Elke maand ‘tijdelijke’ werkloosheid?
De studie bevestigt dat sommige werkgevers het stelsel ook op langere termijn gebruiken, maar van “maand na maand tijdelijke werkloosheid” is slechts in uitzonderlijke gevallen sprake. Dit ‘structurele’ gebruik situeert zich vooral bij grote ondernemingen, en betreft meestal maar een beperkt deel van het personeel en een beperkt aantal dagen. Ook periodes van herstructurering gaan vaak samen met tijdelijke werkloosheid, waarbij de banen tijdelijk worden beschermd terwijl een bedrijf structurele oplossingen zoekt voor zijn toekomst.
Volgens de studie gebruikt slechts een zeer kleine groep werkgevers tijdelijke werkloosheid langdurig en op grotere schaal. “Deze ondernemingen zijn vooral actief in sectoren die sterk blootstaan aan economische schommelingen, zoals bepaalde industriële activiteiten en delen van de sociale economie”, zegt Michiel Segaert. “Hun personeel is ook vaak kwetsbaarder op de arbeidsmarkt, waardoor zij algemeen meer beschermingsnoden hebben.”
Volgens de studie sluit het in die zin gewoon aan bij het normale functioneren van het stelsel, als er grotere concentraties zijn bij hogere noden. De studie toont vooral aan dat economische tijdelijke werkloosheid geen eenvormig effect heeft, maar verschilt naargelang sector, bedrijfsgrootte en economische context. Algemeen doet het wel waarvoor het bedoeld is: schokken op vangen zonder onnodig jobverlies of faling.
Bron: RVA
Catégorie: 
Tags: 
