Vaststellingen alleen zijn niet genoeg. We gaan niet onze tijd besteden aan gezamenlijk klagen over de toestand van de wereld en de waanzinnige impact daarvan op de kwaliteit van ons leven en ons werk… Lange tijd hebben we ons beperkt tot het uitleggen aan onze collega’s en naasten dat de enige zekerheid nu is dat niets zeker is. De toekomst is verandering. Een doorslaggevend argument waarmee het debat kan worden afgesloten. Met welke resultaten in de meeste gevallen? Een terugkeer naar historische toevluchtsoorden – dat noemen we conservatisme – of diverse vormen van berusting, variërend van minimale betrokkenheid bij het collectieve project tot een diepgaande onthechting. Voor alle anderen, die de drang koesteren om enthousiasme op te zoeken, willen we drie zekerheden delen die onze huidige visie op het werkleven kunnen voeden.

Stelling nr. 1: ontgroei is niets anders dan een dodelijke visie.

Vooruitgang is de drijvende kracht. We willen geen steun verlenen aan degenen die pleiten voor een stap terug of voor de status quo, om zo de vooruitgang te stoppen die de bestaansreden vormt van ons allemaal.
Natuurlijk zijn onze hulpbronnen niet oneindig. Maar ons vermogen om ze opnieuw uit te vinden en nieuwe te ontdekken is wel degelijk grenzeloos. We kunnen soberheid accepteren, oké. Maar we zijn het er niet mee eens om in een logica van ontbering te vervallen.
En trouwens, het is ronduit onfatsoenlijk om degenen die in de sporen treden die wij hebben uitgestippeld – uiteraard om er beter uit te komen – voor te stellen zich aan te sluiten bij een logica van ontgroei, terwijl wij als varkens hebben geconsumeerd en genoten van de overvloed.

We moeten elke dag met meer mensen opkomen voor vooruitgang en deze bevorderen; dit komt simpelweg neer op een reeks dagelijkse keuzes. Keuzes die gericht zijn op het stimuleren van innovatie, het heruitvinden van het bedrijfsconcept wanneer dit geen potentieel meer biedt, of het anticiperen op omscholingsmogelijkheden voor werknemers met vaardigheden die overbodig zijn geworden. Afwachten en niets doen is nooit de oplossing.

Stelling nr. 2: Energie compenseert (een gebrek aan) talent

Elke werknemer is een talent… Ja, maar… We zijn zeker niet allemaal even begaafd, en de naïeve opvatting dat elke collega in staat is om een onvermoed potentieel te ontplooien, houdt geen stand bij nader inzien.
Als het om talent gaat, moet je het zowel in je hebben als ernaar handelen. Het is niet genoeg om ’s ochtends gewoon te verschijnen en te wachten tot de magie haar werk doet om onze doelen te bereiken. Ieder van ons beschikt over een potentieel dat hij of zij al dan niet besluit te koesteren en te ontwikkelen. Naast het intrinsieke talent is er de beslissing om er al dan niet een instrument (voor vooruitgang) van te maken, om het in dienst te stellen van degenen die om ons heen draaien.

De vrederechter is de energie die in ons sluimert en die we al dan niet bereid zijn te gebruiken ten behoeve van een initiatief of een project dat zich aandient. Talent is ongetwijfeld van ondergeschikt belang, aangezien het alleen wordt afgemeten aan onze bereidheid om er gebruik van te maken.

Stelling nr. 3: de toekomst is aan degenen die samenwerken

Tot slot moeten we het hebben over de kwestie die ons nog meer zorgen baart dan al het voorgaande, namelijk die van het isolement. Of van afwijzing, van in zichzelf gekeerd zijn, van de weigering om met anderen in gesprek te gaan. Laten we deze gelegenheid dan ook aangrijpen om eraan te herinneren dat de belangrijkste inspanning die we moeten leveren, draait om het deel uitmaken van de groep. Individuele projecten verdienen natuurlijk respect… Maar ze komen nooit ver en duren nooit lang.

Zekerheid nr. 3 dus: we moeten samen vooruitgaan. Dat betekent niet alleen dat we moeten accepteren om zij aan zij te evolueren, maar ook dat we moeten besluiten om elkaar te steunen wanneer dat nodig is… Vandaag de dag samen zijn en samenwerken betekent dat we uit de oude keurslijven moeten stappen en de verscheidenheid aan standpunten in onze manier van omgaan met elkaar moeten accepteren. Flexibele, wendbare relaties, die zich aanpassen aan gebeurtenissen en stemmingen.

Het vermogen om deze, soms onvoorziene, variaties te begrijpen en te begeleiden, is vandaag de dag een echte rijkdom. Een rijkdom die ons in staat stelt om er nogmaals aan te herinneren dat het grootste genot bestaat uit het plezier van anderen. We herhalen het graag. Altijd nuttig.

Jean-Paul Erhard